Các loại máy cân định lượng phổ biến và ứng dụng

Trong các ngành sản xuất hiện đại, máy định lượng đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát chính xác khối lượng, thể tích hoặc số lượng nguyên liệu trong quá trình đóng gói và chế biến. Hiện trên thị trường hiện có nhiều loại máy định lượng phổ biến như máy định lượng bột, máy định lượng chất lỏng, máy định lượng hạt, máy định lượng tự động… mỗi loại đều có đặc điểm và ứng dụng riêng phù hợp với từng lĩnh vực. Vậy đâu là những dòng máy định lượng được sử dụng rộng rãi hiện nay và chúng mang lại lợi ích thực tế như thế nào? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

1. Các loại máy định lượng phổ biến hiện nay

a. Phân loại cân định lượng theo loại nguyên liệu

Cân định lượng dạng bột 

Máy định lượng dạng bột được sử dụng cho các nguyên liệu có kích thước nhỏ, dễ bay bụi hoặc có xu hướng kết dính như bột mì, cà phê, bột sữa, gia vị, bột thuốc và hóa chất dạng bột. Thiết bị thường sử dụng cơ cấu trục vít xoắn hoặc hệ thống rung để kiểm soát lượng bột cấp ra. Cơ chế này giúp nguyên liệu được đưa xuống bao bì ổn định, hạn chế sai lệch khối lượng và phù hợp với các ngành thực phẩm, dược phẩm, hóa chất yêu cầu độ chính xác cao.

Máy cân định lượng dạng hạt 

Máy định lượng dạng hạt phù hợp với các nguyên liệu có khả năng tự chảy như gạo, đường, đậu, ngũ cốc, hạt điều, hạt tiêu, kẹo hoặc các chi tiết nhỏ trong sản xuất công nghiệp. Thiết bị thường kết hợp cân điện tử với hệ thống máng rung để kiểm soát lượng nguyên liệu. Khi khối lượng đạt mức cài đặt, máy sẽ tự động ngừng cấp liệu và chuyển sang công đoạn xả sản phẩm, giúp quá trình đóng gói diễn ra nhanh chóng và đồng đều. 

Máy định lượng dạng lỏng, sệt 

Máy định lượng dạng lỏng được thiết kế để xử lý các sản phẩm có trạng thái từ lỏng đến đặc như nước, dầu ăn, nước sốt,.... Khác với nguyên liệu khô, dòng máy cân định lượng này thường sử dụng bơm piston, bơm điện tử hoặc đầu chiết chuyên dụng để kiểm soát lượng chất lỏng trong từng lần đóng gói. Thiết bị được ứng dụng rộng rãi trong ngành thực phẩm, mỹ phẩm, dược phẩm và hóa chất nhờ khả năng chiết rót chính xác và đảm bảo vệ sinh.

Cân định lượng đa năng

Máy định lượng đa năng được phát triển nhằm đáp ứng nhu cầu đóng gói nhiều loại nguyên liệu trên cùng một thiết bị. Máy có thể xử lý các dạng sản phẩm như bột, hạt, viên hoặc chất lỏng khi được trang bị bộ phận cấp liệu phù hợp. Ưu điểm nổi bật của dòng máy này là khả năng thay đổi linh hoạt giữa các cơ cấu định lượng như trục vít, máng rung hoặc đầu chiết.

b. Phân loại máy định lượng theo phương pháp định lượng

Máy cân định lượng rung

Máy định lượng rung hoạt động dựa trên nguyên lý sử dụng dao động cơ học để đưa nguyên liệu từ phễu chứa đến bộ phận cân. Khi lượng nguyên liệu đạt đúng mức cài đặt, hệ thống điều khiển sẽ tự động giảm hoặc ngừng rung để kết thúc quá trình cấp liệu. Thiết bị đặc biệt phù hợp với các nguyên liệu dạng hạt có khả năng chảy tốt như ngũ cốc, kẹo, snack, các loại hạt khô hoặc sản phẩm dạng viên nhỏ.

Cân định lượng trục vít

Máy định lượng trục vít là một trong những giải pháp phổ biến nhất hiện nay, đặc biệt trong các dây chuyền đóng gói nguyên liệu dạng bột. Thiết bị sử dụng một trục xoắn đặt trong ống dẫn, khi động cơ quay sẽ đưa nguyên liệu từ phễu chứa xuống bao bì theo tốc độ được kiểm soát. Máy có khả năng kiểm soát lượng cấp liệu chính xác, giảm tình trạng phát sinh bụi và phù hợp với các loại bột mịn như bột mì, cà phê, bột gia vị hoặc hóa chất dạng bột.

Cân định lượng điện tử

Máy cân định lượng điện tử sử dụng cảm biến Loadcell để đo chính xác khối lượng nguyên liệu trong quá trình cấp liệu. Dữ liệu thu được sẽ được xử lý thông qua bộ điều khiển điện tử và hiển thị trực tiếp trên màn hình, giúp người vận hành dễ dàng theo dõi và điều chỉnh thông số.  Ưu điểm nổi bật của dòng máy này là độ chính xác cao, khả năng cài đặt thông số linh hoạt và kiểm soát sai số tốt. Một số thiết bị hiện đại có thể đạt sai số khoảng ±0,1-1% (tùy thuộc vào model).

Máy định lượng bơm piston

Máy định lượng bơm piston là thiết bị chuyên dụng cho các sản phẩm dạng lỏng hoặc dung dịch có độ nhớt cao như nước sốt, kem, mật ong, dầu hoặc các loại hóa chất dạng sệt. Nguyên lý hoạt động của máy dựa trên quá trình piston hút nguyên liệu vào buồng chứa có thể tích xác định, sau đó đẩy ra theo lượng đã được cài đặt trước. Nếu bạn chưa biết nên chọn máy như thế nào, có thể tham khảo Kinh nghiệm mua máy cân định lượng không phải ai cũng biết 

c. Phân loại máy theo quy mô sản xuất

Máy cân định lượng mini
Máy thường dùng để định lượng các sản phẩm có khối lượng nhỏ, phổ biến từ khoảng 1g đến 1kg/lần. Ưu điểm của thiết bị là giá đầu tư thấp, dễ vận hành, không chiếm nhiều diện tích và phù hợp với các nhu cầu sản xuất quy mô nhỏ hoặc thử nghiệm sản phẩm.

Máy định lượng tự động 
Máy định lượng tự động quy mô vừa được sử dụng tại các xưởng sản xuất có sản lượng trung bình, cần nâng cao năng suất và giảm thao tác thủ công. Thiết bị thường được trang bị bộ điều khiển PLC, cảm biến định lượng và hệ thống cấp liệu tự động giúp kiểm soát khối lượng chính xác, vận hành ổn định. Đây là lựa chọn phù hợp cho các cơ sở đang mở rộng sản xuất nhưng chưa cần đầu tư hệ thống dây chuyền hoàn toàn tự động.

Máy định lượng công nghiệp 
Máy định lượng công nghiệp là dòng máy có công suất lớn, chuyên dùng trong các nhà máy sản xuất quy mô lớn với yêu cầu cao về tốc độ và khả năng hoạt động liên tục. Máy thường có năng suất cao, tích hợp nhiều đầu cân, hệ thống điều khiển hiện đại và có thể kết nối trực tiếp với dây chuyền đóng gói tự động. 

d. Phân loại theo số lượng đầu cân 

Số lượng đầu cân ảnh hưởng trực tiếp đến tốc độ làm việc của máy.

2. Ứng dụng của máy định lượng trong sản xuất

- Ứng dụng trong ngành thực phẩm và đồ uống: Thiết bị được ứng dụng trong nhiều công đoạn như đóng gói cà phê, trà, đường, gia vị, bánh kẹo hoặc chiết rót các sản phẩm dạng lỏng như nước sốt, sữa và đồ uống.

- Ứng dụng trong ngành nông nghiệp: Máy được sử dụng chủ yếu trong các công đoạn đóng gói và phân chia nguyên liệu như gạo, hạt giống, phân bón, thức ăn chăn nuôi hoặc các loại nông sản khô. Đặc biệt, đối với những sản phẩm xuất khẩu như cà phê, hồ tiêu, hạt điều và các loại nông sản chế biến, yêu cầu về khối lượng đóng gói thường rất nghiêm ngặt.

- Ứng dụng trong ngành dược phẩm: Máy đóng vai trò quan trọng trong các công đoạn như đóng gói thuốc bột, định lượng viên nang, chiết rót dung dịch và đóng gói thực phẩm chức năng. Các thiết bị sử dụng trong lĩnh vực này thường được chế tạo từ vật liệu inox đạt tiêu chuẩn vệ sinh, có khả năng làm sạch dễ dàng và hạn chế nguy cơ nhiễm chéo giữa các loại nguyên liệu.

- Ứng dụng trong ngành hóa chất, mỹ phẩm: Thiết bị được sử dụng để chiết rót dầu gội, sữa tắm, nước tẩy rửa, bột giặt, dung dịch chăm sóc cá nhân và các loại hóa chất công nghiệp. Do đặc thù nguyên liệu có thể gây ăn mòn hoặc ảnh hưởng đến thiết bị, các dòng máy chuyên dụng thường sử dụng vật liệu có khả năng chống ăn mòn, đảm bảo độ bền và an toàn trong quá trình vận hành.

Nếu cần tư vấn lựa chọn máy định lượng chính hãng, phù hợp với từng ngành nghề sản xuất, hãy liên hệ Yamafuji để được hỗ trợ mua dòng thiết bị phù hợp nhất.